Afganistani është në gjendje emergjence pas një seri tërmetesh që kanë shkaktuar dëme të rënda dhe vdekje në mes të një krize të rëndë ekonomike dhe urisë në vazhdim.
Nga marsi deri në janar, vendi ka pësuar tre tërmete të mëdha që kanë vrarë dhe zhvendosur së bashku dhjetëra mijëra njerëz. Tërmetet kanë rrëzuar ndërtesa, shkaktuar rrëshqitje dheu dhe prishur infrastrukturën.
Vendi ka qenë prej kohësh një nga më të varfrit e Azisë dhe ka qenë i shkatërruar nga konfliktet për dekada. Por aftësia e saj për t’iu përgjigjur fatkeqësive natyrore është penguar më tej qysh prej talebanet morën pushtetin në vitin 2021 pas tërheqjes kaotike të SHBA-s, një ngjarje qe bër qe shum grupe ndrkombtare t ndihms t trhiqen.
Kjo çoi gjithashtu në ngrirjen e Uashingtonit dhe aleatve tij rreth 7 miliard dollar t rezervave valutore t vendit dhe ndrprerjen e fondeve ndrkombtare. Situata ka gjymtuar nj ekonomi tashm shum t varur nga ndihma.
Javën e kaluar Banka Botrore paralajmroi se dy t tretat e familjeve afgane prballen aktualisht me “sfida t rndsishme n ruajtjen e mjeteve t jetess”.
Kjo e bën shum m t vshtir pr afgant t shrhen nga trmetet, t cil jan nj fenomen i rregullt n nj vend q shpesh prjeton aktivitet sizmik.
Tërmeti m i fundit me magnitud 5.6 m 17 janar 2022 goditi Badghis, nj provinc tjetr perndimore afër Heratit n kufi me Turkmenistanin, duke vrar m shum se 20 njerz dhe duke br qindra shtpi me tulla n grmadha.
Tërmeti i par vdekjeprurs n mars goditi Afganistanin verilindor, duke i shtyr banort t largoheshin nga shtpit e tyre, pasi rrzoi ndrtesa t tra dhe shkaktoi rrshqitje shkatrruese dheu.
Tërmeti i dyt me magnitud 5.9 qershorin e kaluar n provincat lindore Paktika dhe Khost n kufi me Pakistanin, vrau m shum se nj mij njerz dhe drgoi grupet e ndihms q prpiqeshin t arrinin viktimat dhe t mbijetuarit n zonat e dmtuara nga infrastruktura e dob.
Tërmetet u ndjen gjithashtu n disa qytete t mdha pakistaneze dhe deri n kryeqytetin indian Nju Delhi.
Autoritetet afgane kan kruar thirrje pr ndihm humanitare urgjente pr t lehtsuar vuajtjet e popullsis s tyre. Por reagimi ndrkombtar ka qen i ngadaltsuar nga situata politike e paqart dhe siguria e dobishme. (politiko.makdomen.net)